Trích “Pháp Ngữ HT. Tuyên Hóa”

“Phải tìm đâu ra ngọc ngà châu báu mà mình sẵn có? Hãy tìm ở Kinh Hoa Nghiêm. Có câu rằng: Không đọc Kinh Hoa Nghiêm, không biết được sự giàu có của chư Phật. Kinh Hoa Nghiêm là vua của tất cả các vị vua Kinh điển, tức là Kinh đứng hàng đầu của những bộ Kinh tuyệt diệu nhất mà Phật đã thuyết.”

“Đọc Kinh Lăng Nghiêm là để khai trí huệ. Đọc Kinh Pháp Hoa là để thành Phật. Cho nên nói: Khai huệ là Lăng Nghiêm. Thành Phật là Pháp Hoa. Kinh Hoa Nghiêm thì quy nguyên: Trở về gốc; ai ai cũng từ trong Pháp giới này lưu xuất; ai ai cũng sẽ trở về với Pháp giới.

Trích “Kinh Lăng Nghiêm giảng giải – HT. Tuyên Hóa”

 “Tốt nhất quý vị ai cũng nên phát tâm mỗi ngày trì tụng Kinh Lăng Nghiêm, hoặc có thể trì một tiếng, hai tiếng, hay có thể đọc giống như đọc sách, đọc đến độ có thể ghi nhớ và thuộc lòng. Đọc tụng Kinh Lăng Nghiêm, Kinh Pháp Hoa, thậm chí cả Kinh Hoa Nghiêm, nếu đều có thể tụng mà không cần nhìn Kinh mới thật là điều hy hữu. Nếu ai có thể tụng thuộc lòng được Kinh Lăng Nghiêm, Kinh Pháp Hoa, Kinh Hoa Nghiêm thì lúc đó Chánh Pháp vẫn còn có mặt trên thế gian này. Mọi người nên phát tâm Bồ Đề, quyết tâm làm một ít việc! Nói như vậy không phải là bảo chúng ta tranh đấu với người, mà là chúng ta muốn siêu xuất hơn mọi người về cả tài lẫn đức, thì phải làm nên những việc như vậy. Trước kia, tôi có một tâm nguyện là học thuộc lòng bộ “Kinh Pháp Hoa” và luôn cả bộ “Kinh Lăng Nghiêm”… Mọi người nên phát tâm rộng lớn, học thuộc lòng những bộ Kinh và Luật nhà Phật như “Kinh Lăng Nghiêm”, “Kinh Pháp Hoa”, “Luật Tứ Phần”, “Kinh Phạm Võng” … Đây quả là việc làm quý nhất, có như thế thì nhất định Chánh Pháp sẽ cửu trụ.”

Trích “Kinh Đại Phương Quảng Phật Hoa Nghiêm giảng giải – HT. Tuyên Hoá”

“Hiện tại, tôi giảng Kinh Hoa Nghiêm đã có chút nhập môn. Mỗi đoạn Kinh văn, chỉ cần xem qua một lần thì nhớ, không cần xem lại lần thứ hai. Bây giờ giảng Kinh thì nhìn qua một lần, sau đó thì tụng thuộc lòng lại được, đó là nhờ chư Phật, Bồ Tát của Pháp hội Hoa Nghiêm gia bị, mới có sự cảm ứng như thế. Tôi vốn chẳng muốn nói tin này với các vị, song tôi hy vọng các vị cũng phải học theo, không cần nhìn Kinh văn thì tụng ra được.”

“Trong Phật Giáo, nếu quý vị có thể hiểu rõ được nghĩa lý trong Kinh Hoa Nghiêm thì xem như thấy được toàn thân Phật; nếu quý vị thông suốt được Kinh Lăng Nghiêm là thấy được Đỉnh nhục kế của Phật; nếu quý vị thông suốt được Kinh Pháp Hoa thì thấy được thân Phật, nhưng chưa trọn vẹn. Nếu quý vị có thể thông suốt được đạo lý trong Kinh Hoa Nghiêm thì sẽ thấy rõ được toàn thân và tuệ mạng của Ngài… Hiện tại trên thế giới, người có thể giảng được Kinh Hoa Nghiêm không phải là không có, nhưng số đó đã ít lại càng ít. Thậm chí có người học Phật Pháp, học cả một đời mà ngay đến tên Kinh Hoa Nghiêm cũng chưa hề nghe qua, quý vị nói xem người đó đáng thương biết nhường nào! Bộ Kinh Hoa Nghiêm này, đừng nói là giảng, dù đọc qua một lần cũng rất ít người đọc. Đọc qua 1 lần nhanh nhất cũng phải mất hai mươi mốt ngày. Vì thế, bộ Kinh này rất khó gặp.”

“Kinh Pháp Hoa là vua trong các Kinh. Kinh Hoa Nghiêm là vua trong các vua Kinh. Nghĩa lý nói về Kinh này, là vì Bồ Tát mà diễn nói tu hành Bồ Tát Đạo như thế nào, cứu chúng sanh lìa khổ được vui ra sao, hoàn toàn vì người chẳng vì mình. Muốn khiến cho Pháp Đại Thừa tồn tại, thì phải đọc tụng Hoa Nghiêm, lễ lạy Hoa Nghiêm, tu trì Hoa Nghiêm, ấn tống lưu truyền Hoa Nghiêm. Như vậy mới khiến cho chánh Pháp trụ thế lâu dài. Bằng không, tức là thời đại Mạt Pháp.”

“Bộ Kinh Hoa Nghiêm này, như vầng mây cát tường ở trong hư không, chiếu khắp ba ngàn đại thiên thế giới, mưa xuống Pháp vũ cam lồ, thấm nhuần khắp ruộng tâm của tất cả chúng sanh, khiến cho căn lành tăng trưởng. Bộ Kinh này, giống như mặt trời, chiếu khắp thế gian, khiến cho tất cả chúng sanh được ấm áp, được ánh sáng. Bộ Kinh này như đại địa, sinh trưởng tất cả vạn vật, sum suê tươi tốt. Cho nên nói Kinh Hoa Nghiêm còn tồn tại, thì chánh Pháp sẽ trụ thế lâu dài. Chúng ta mỗi ngày nghiên cứu Kinh Hoa Nghiêm, tức là y trị tập khí mao bệnh của chúng ta. Nếu có tâm tham, nghe Kinh Hoa Nghiêm thì nên trừ khử tâm tham. Nếu có tâm sân, nghe Kinh Hoa Nghiêm, thì nên trừ khử tâm sân. Nếu có tâm si, nghe Kinh Hoa Nghiêm thì nên trừ khử tâm si. Ba độc tiêu diệt, thì tâm thanh tịnh, vọng tâm không hiện, chân tâm hiện tiền. Lúc đó, sẽ đắc được tự tại, chứng được giải thoát. Bộ Kinh này, chẳng phải chỉ riêng vì Bồ Tát nói, mà cũng vì bạn, vì tôi và vì họ mà nói. Đừng cho rằng bộ Kinh này, chẳng có quan hệ gì với chúng ta, Bồ Tát là Thánh nhân, mới minh bạch cảnh giới này, chúng ta phàm phu, bất quá chỉ nghe mà thôi, vốn chẳng làm tới được cảnh giới của bậc Thánh nhân. Nếu có lối nghĩ như thế, thì là tự mình phế bỏ, tự mình đoạn tuyệt con đường của bậc Thánh nhân. Kinh Hoa Nghiêm từ bắt đầu cho đến hiện tại, mỗi câu Kinh văn, đều là Pháp Bảo vô thượng. Nếu chúng ta cung hành thực tiễn, y chiếu nghĩa Kinh tu hành, thì nhất định sẽ thành Phật. Kinh Hoa Nghiêm là mẹ của chư Phật, Kinh Hoa Nghiêm là Pháp thân của chư Phật… Kinh Hoa Nghiêm ở chỗ nào, thì có Phật ở chỗ đó. Vì chúng ta nghiệp chướng quá nặng, nên thấy Phật mà chẳng nhận ra.”

“Như Lai xuất hiện ra đời cũng lại như thế, chẳng phải nhờ một nhân duyên, cũng chẳng phải nhờ một sự việc, mà được thành tựu. Mà là nhờ vô lượng nhân duyên, và vô lượng sự tướng, mới được thành tựu. Đó là do quá khứ đã từng ở chỗ chư Phật, lắng nghe Kinh Hoa Nghiêm, nghiên cứu Kinh Hoa Nghiêm, thọ trì Kinh Hoa Nghiêm, cho nên đắc được sự thấm nhuần mây mưa Pháp lớn.”

“Chúng ta sinh ra sau Đức Phật, song, có cơ hội nghe được Pháp lớn Kinh Hoa Nghiêm Đại Phương Quảng Phật, giống như chính Đức Phật Thích Ca Mâu Ni đối với chúng ta mà nói. Nếu có cảm giác như thế, thì sẽ đắc được lợi ích. Hy vọng mọi người chí thành khẩn thiết để nghe Kinh Hoa Nghiêm.”

“Trong vô lượng vô số đại kiếp, phải phát đại nguyện Bồ Đề, thì mới nghe được Phật Pháp. Hôm nay chúng ta nghe được Pháp lớn Hoa Nghiêm, đây chẳng phải ở chỗ một vị Phật, hai vị Phật, ba, bốn, năm vị Phật gieo trồng căn lành, mà là ở trong vô lượng kiếp gieo trồng căn lành, mới có sự thành tựu ở đời này. Bất quá, vì ăn nhiều cơm quá, mặc y phục nhiều quá, ngủ nhiều quá, cho nên đã quên hết sạch nhân duyên trong quá khứ, không còn nhớ nữa, cho nên bây giờ nghe Kinh Hoa Nghiêm, cảm thấy chẳng tự nhiên, nghe cũng nghe không hiểu, nhìn cũng nhìn không minh bạch, nhưng không sao, chỉ cần tinh tấn dũng mãnh, đến lúc nào đó tự nhiên sẽ thông đạt vô ngại, do đó có câu: “Công đáo tự nhiên thành”. Diệu Pháp Hoa Nghiêm này, thật là trăm ngàn vạn kiếp khó gặp được. Nếu như có người nghe được Pháp này, đó là nhờ thuở xưa phát nguyện lực Bồ Đề.”

“Cảnh giới của Kinh Hoa Nghiêm sung mãn Pháp giới, đừng nói là nghe Kinh, chỉ đọc Kinh văn, hoặc nghe âm thanh này, thì đã trồng xuống vô lượng căn lành. Nếu hiểu được nghĩa lý nữa, thì sẽ tăng trưởng vô lượng căn lành, cho nên nói cảnh giới của Kinh Hoa Nghiêm diệu không thể tả.”

“Chỉ cần nghe được Kinh Hoa Nghiêm, một khi lọt vào tai, thì đã trồng xuống hạt giống thành Đạo, đó tức là hạt giống trồng xuống không hư mất. Giống như nuốt chất kim cang vào trong bụng, bất cứ bộ tiêu hóa mạnh như thế nào, cũng không thể tiêu hóa được chất kim cang, cho nên chất kim cang không bao giờ hư hoại. Căn và quả Bồ Đề cũng chẳng hư hoại như kim cang, cho nên nói một khi Kinh Hoa Nghiêm nghe lọt vào tai, thì nhất định sẽ phát Bồ Đề tâm. Giống như các vị phát Bồ Đề tâm, đó đều là căn lành đã thành thục. Các bạn ở trong quá khứ có đủ thứ nhân duyên khác nhau, có đủ thứ nhân duyên chẳng giống nhau. Cho nên có người phát tâm rất thuận lợi, công đức viên mãn. Có người muốn phát tâm thì có nhiều sự chướng ngại phát sinh. Nhưng nếu đã trồng xuống hạt giống Bồ Đề này, thì sẽ chẳng mất đi. Hạt giống này cuối cùng sẽ mọc rễ, đâm chồi, đơm hoa, kết quả. Đừng lo lắng, sớm hay muộn gì đều sẽ thành Phật. Ai muốn vào môn giải thoát này, thì phải sớm phát Bồ Đề tâm.”

“Kinh Hoa Nghiêm dạy phát Bồ Đề tâm, hành Bồ Tát Đạo, vì Bồ Tát thích độ chúng sanh, đồng chứng Phật Quả.”

“Toàn bộ Kinh Hoa Nghiêm Đại Phương Quảng Phật đều nói về đạo lý tu Bồ Tát Đạo, độ hoá chúng sanh. Nếu chúng ta như Pháp thực hành một câu, một bài kệ, thì công đức vô lượng, thọ không hết.”

“Bộ Kinh này là Bảo Tạng, còn là Linh văn. Bất cứ người nào tụng, thì người đó có công đức và lợi ích.”

“Tất cả các khổ nạn. Nếu nghe được Pháp viên dung vô ngại trùng trùng vô tận của Kinh Hoa Nghiêm, mà sinh tâm cung kính, sinh tâm tín ngưỡng, sinh tâm hoan hỷ vui mừng, thì người đó nhất định vĩnh viễn thoát khỏi ba đường ác, thoát khỏi tất cả khổ nạn chẳng cát tường.”

“Nếu như chúng sanh thuở xưa chẳng trồng xuống căn lành, chẳng làm vô lượng công đức, đừng nói là thọ trì, e rằng cho đến nghe cũng không thể nghe được tên phẩm Thập Địa này. Đừng nói là người tại gia, mà rất nhiều người xuất gia cũng không thể nào nghe được tên này, cho đến người đọc tụng cũng ít, thọ trì càng ít hơn. Hôm nay chúng ta nghe đọc tụng được, nên biết chúng ta thuở quá khứ đã từng gieo trồng xuống căn lành lớn, cho nên mới thường nghe được Pháp môn phẩm Thập Địa trong Kinh Hoa Nghiêm. Hy vọng các vị đặc biệt quý trọng phần nhân duyên này.”

“Mong những người tu đạo tinh tấn tụng Kinh Hoa Nghiêm, lạy Kinh Hoa Nghiêm, in Kinh Hoa Nghiêm, biên chép Kinh Hoa Nghiêm, truyền bá Kinh Hoa Nghiêm, thì chắc chắn công đức và sự cảm ứng không thể nghĩ bàn. Chư Phật Bồ Tát nhất định sẽ gia bị cho bạn, khiến cho bạn khai mở đại trí huệ, trồng căn lành lớn! Người mới nghe Kinh Hoa Nghiêm, cảm thấy Kinh văn của Kinh Hoa Nghiêm rất phức tạp, tựa như nói chẳng bao giờ hết. Ðúng vậy! Ðạo lý Kinh Hoa Nghiêm nói chẳng hết, trùng trùng vô tận, vô tận trùng trùng. Chỉ cần bạn thành tâm nghe Kinh nghe Pháp, thì lâu dần từ từ tự nhiên sẽ hiểu nghĩa Kinh, lĩnh ngộ nghĩa lý huyền diệu thâm áo vô cùng. Có người đọc Kinh Hoa Nghiêm đến lần thứ tư, mới hiểu ý nghĩa vi diệu của nó. Tụng Kinh càng nhiều, thì được ích càng sâu, tụng một lần thì có lợi ích một lần.”

“Kinh Hoa Nghiêm tức là đại trí huệ của chư Phật. Thứ trí huệ này, tức cũng là nơi chư Phật tu hành. Nếu ai muốn có đại trí huệ, thì phải đọc tụng Kinh Hoa Nghiêm, y chiếu đạo lý Kinh Hoa Nghiêm mà tu hành, tức cũng là hạnh của chư Phật tu. Muốn chân chánh thấu rõ triệt để minh bạch đạo lý của Kinh Hoa Nghiêm, thì phải luôn luôn gần gũi Phật, đừng lìa khỏi Phật Pháp, phải siêng năng nghiên cứu đạo lý của Kinh Hoa Nghiêm. Nói tóm lại, gần gũi chư Phật, cúng dường chư Phật, tu hành hạnh của chư Phật tu. Chẳng những khi nghe Kinh, thì phải chuyên tâm để nghe Kinh Hoa Nghiêm, mà lúc bình thường cũng phải chuyên tâm thọ trì Kinh Hoa Nghiêm. Như đọc tụng, biên chép, phiên dịch, lễ lạy, ấn tống, truyền bá ..v..v.. Nói chung, thấy được Kinh Hoa Nghiêm, tức là thấy được chư Phật. Nếu muốn thấy Phật, thì phải tu trì Kinh Hoa Nghiêm.”

“Nếu như có người hay thọ trì diệu Pháp của Kinh Hoa Nghiêm, người đó hay đọc tụng, giải nói, rộng vì mọi người tuyên nói, thì người đó sẽ thành Phật. Chúng ta nghe được diệu lý của Kinh Hoa Nghiêm rồi, phải nghiên cứu, mới minh bạch được. Minh bạch rồi, phải y Pháp tu hành, thì mới chứng được quả vị Diệu Giác.”

“Chúng ta nghe Kinh Hoa Nghiêm, đọc Kinh Hoa Nghiêm, lạy Kinh Hoa Nghiêm, nếu không y chiếu đạo lý nói trong Kinh Hoa Nghiêm đi thực hành, thì Kinh là Kinh, bạn là bạn, tôi là tôi, họ là họ, đều chẳng có liên quan gì với nhau, chẳng hợp mà làm một. Phải nghĩ đem Kinh điển với mình hợp mà làm một, phải làm theo nghĩa nói ở trong Kinh thì mới được. Bằng không, cứ tưởng mơ thì không thể nào hết khát được, bánh vẽ không thể nào no được. Chỉ nghe Kinh Hoa Nghiêm mà không thực hành diệu Pháp của Kinh Hoa Nghiêm, như vậy tâm từ bi không nhiều, tâm hỉ xả không đủ, chỉ có vô minh phiền não chứa nhóm đi theo bạn, không rời nửa bước, ảnh hưởng đến vọng tưởng lăn xăn của bạn, thì tâm không có định lực. Đây là không minh bạch đạo lý của Kinh, cũng chẳng hiểu được yếu quyết nghe Kinh. Nghe Kinh rồi, bất cứ là một câu Kinh văn, hoặc là một bài kệ, đều phải suy gẫm rằng: Ta nên làm như thế nào? Ta có chạy theo tập khí mao bệnh chăng?  Hay là y theo nghĩa Kinh tu hành? Luôn luôn hỏi mình như thế, thì nhất định sẽ đắc được lợi ích lớn. Tại sao chúng ta chẳng đắc được lợi ích lớn? Vì xem Kinh là Kinh, ta với Kinh chẳng có quan hệ gì. Nếu ta với Kinh điển trở thành một khối, hợp mà làm một, thì sẽ đắc được lợi ích của Pháp. Kỳ thật, mục đích lúc ban đầu Đức Phật nói Kinh Hoa Nghiêm, là vì vị lai chúng sanh, chúng ta và đại chúng hiện tại trong Pháp hội Hoa Nghiêm mà nói. Đây chính thân khẩu Đức Phật đối với chúng ta nói Kinh điển, chúng ta nghe đến Kinh văn của bộ Kinh này, thì giống như chính tai nghe được Pháp âm của Phật. Ngài từ bi vì chúng ta mà nói đạo lý Kinh này, dạy chúng ta y chiếu theo Kinh điển tu hành. Bất cứ Pháp gì, cũng đều không vượt ra ngoài phạm vi tự tánh của mỗi con người chúng ta. Tự tánh của chúng ta, tận hư không khắp Pháp giới, đầy khắp tất cả mọi nơi. Cho nên phải phóng tâm lượng ra cho thật lớn, phải có cảnh giới tâm rộng lớn có thể bao thái hư, lượng rộng lớn khắp cùng sa giới, thì bạn với Kinh Hoa Nghiêm hợp mà làm một. Do đó có câu: “Hai mà chẳng hai”. Ai ai cũng đều muốn dùng cảnh giới vô lượng vô biên của Kinh Hoa Nghiêm, làm cảnh giới của chính mình. Dùng trí huệ vô lượng vô biên của Kinh Hoa Nghiêm, làm trí huệ của chính mình. Bạn xem! Đây thật là rộng lớn biết bao!”

“Nếu có ai sẽ nghe được diệu Pháp Kinh Hoa Nghiêm, đó là nhờ sức thần thông tự tại của chư Phật gia bị. Ðó là nhờ thuở xưa đã trồng căn lành, cho nên hôm nay mới có nhân duyên nghe Kinh Hoa Nghiêm. Nghe Pháp rồi, sinh tâm tin, thì mới có thể thành Phật được. Bằng không, nghe Pháp rồi như gió thoảng qua tai, chẳng lưu lại, thì trong ruộng thức thứ tám, chẳng trồng xuống hạt giống căn lành. Ðây là nghe mà chưa nghe, chẳng có ích gì.”

“Bây giờ đang nói chữ tin, là tin đạo lý Kinh Hoa Nghiêm. Bạn tin Kinh Hoa Nghiêm rồi, thì sẽ minh bạch nghĩa thật của Kinh Hoa Nghiêm, thì sẽ y theo đạo lý Kinh Hoa Nghiêm mà tu hành, tu hành mới có thể chứng được cảnh giới của Kinh Hoa Nghiêm.”

“Nếu như trong hiện tại, tin sâu diệu Pháp Kinh Hoa Nghiêm, mà chẳng sinh tâm hoài nghi, thì cũng sẽ được thành Phật. Lúc vì chúng sanh nói Pháp oai đức đầy đủ, tơ hào chẳng sợ hãi. Tóm lại, chẳng bị uy của đại chúng nhiếp phục mà bị chướng ngại.”

“Trong Phật giáo có bốn vị Bồ-tát lớn: Bồ-tát Văn Thù là vị có trí tuệ đệ nhất trong hàng Bồ-tát, Bồ-tát Địa Tạng là nguyện lực đệ nhất, Bồ-tát Quán Âm là từ bi đệ nhất, Bồ-tát Phổ Hiền là hạnh môn đệ nhất. Phàm Phật thuyết Pháp là do đệ tử thỉnh cầu Ngài nói Pháp. Biển Thế Giới Hoa Tạng (Hoa Tạng Thế Giới Hải) lấy Kinh Hoa Nghiêm là chủ, vị đứng ra thỉnh thuyết bộ Kinh này là Bồ-tát Phổ Hiền. Kinh Diệu Pháp Liên Hoa do Ngài Xá-lợi-phất thỉnh thuyết, Kinh Lăng Nghiêm do Tôn giả A-nan thỉnh thuyết. Người đứng ra thỉnh Pháp còn gọi là chúng đương cơ, chúng đương cơ của bộ Kinh Hoa Nghiêm là Bồ-tát Phổ Hiền.”

“Chúng ta nghe Kinh Hoa Nghiêm, thì tâm lượng phải mở rộng lớn tận hư không biến Pháp giới, đừng thu hẹp tâm lượng nhỏ như hạt mè, hoặc nhỏ như hạt bụi. Một hạt bụi tuy dung nạp được Pháp giới, nhưng nếu chẳng mở rộng thì Pháp giới cũng chẳng vào được, cho nên tâm lượng mở rộng lớn, thì tự nhiên sẽ minh bạch cảnh giới của Kinh Hoa Nghiêm.”

“Đạo lý trong Kinh Hoa Nghiêm nói, diệu không thể tả. Đây là Pháp thân Đại Sĩ ở trong định của Phật nói diệu Pháp. Chúng ta phàm phu, có được cơ hội này, nghe được diệu Pháp này, thật là do căn lành đã trồng thuở xưa. Bằng không, cho đến tên Kinh Hoa Nghiêm Đại Phương Quảng Phật, e rằng cũng không nghe được, đừng nói là nghe được Kinh văn! Chúng ta nghe được Kinh Hoa Nghiêm rồi, mỗi người nên mở tâm rộng lớn, rộng lớn đến tận hư không khắp Pháp giới, đừng có tâm nhỏ hẹp như thế, chỉ biết có mình, chẳng biết có người khác. Chúng ta phóng tâm lượng này cho rộng lớn, dung chứa được tất cả mọi việc, đừng có so đo tính toán. Phải có tinh thần xả mình vì người, phải vì tất cả chúng sanh mà phục vụ, phải vì tất cả chúng sanh mưu phước lợi, đó mới là bổn hoài của Bồ Tát Phổ Hiền.”

“Các vị hằng ngày giảng Kinh Hoa Nghiêm, hằng ngày nghe Kinh Hoa Nghiêm, nếu không y chiếu theo đạo lý trong Kinh mà tu hành, thì không thể mở rộng tâm lượng của bạn rộng lớn được, cũng không thể hiện ra trí huệ của bạn được. Nghe Kinh Hoa Nghiêm đã nhiều năm, mà vẫn còn ích kỷ, lợi mình, chỉ biết lợi ích chính mình, không biết lợi ích cho người khác, đây là không có tín căn. Nếu muốn có tín căn, thì nhất định phải y chiếu theo cảnh giới Kinh Hoa Nghiêm mà tu trì. Nếu khi nào gặp cảnh giới đến khảo nghiệm, mới nghĩ tưởng đến Kinh Hoa Nghiêm, ta nên làm thế nào đây? Ta nên phát tâm Bồ Đề như thế nào đây? Suy nghĩ như thế, thì quá trễ. Đừng bị cảnh giới chuyển, mà phải chuyển được cảnh giới. Có định lực, thì dù: « Núi sập đổ trước mắt cũng không sợ. Vàng bạc trước mắt chẳng động tâm ». Cảnh giới này, chẳng phải một số người có thể làm được, cho nên phải tu hành, thì mới có thể đến được trình độ: « Mắt thấy hình sắc bên trong chẳng có. Tai nghe chuyện đời tâm chẳng hay ».

“Cảnh giới Kinh Hoa Nghiêm là khai mở tâm chúng sanh rộng lớn từng chút từng chút. Từ một đến mười, từ mười đến trăm, từ trăm đến ngàn, từ ngàn đến vạn, từ vạn đến ức, cho đến vô số vô số, vô lượng vô lượng. Chủ yếu làm cho tư tưởng rộng lớn, phải có cảnh giới «dọc bao thái hư, ngang khắp Pháp giới ». Kinh Hoa Nghiêm nói về thế giới vô lượng, cõi nước vô lượng, chư Phật vô lượng, Bồ Tát vô lượng, tất cả tất cả, đều không có hạn lượng. Cảnh giới đó, chẳng phải người tâm nhỏ lượng nhỏ minh bạch được, hiểu thấu được. Chúng ta chúng sanh điên điên đảo đảo, lấy phải làm quấy, lấy quấy làm phải, chẳng nhận thức được chủ nhân của chính mình. Lấy nhiễm khổ làm vui, bỏ giác hợp trần, nhận giặc làm con, thật là đáng thương! Bồ Tát rất từ bi đối với chúng ta, giống như mẹ hiền dạy con cái. Cha mẹ hy vọng con trai thành rồng, con gái thành phụng, Bồ Tát thì hy vọng chúng sanh thành Phật, hy vọng chúng sanh không điên đảo, không chấp trước, phát tâm Bồ Đề, tu vô thượng đạo. Song, chúng sanh chẳng nghe lời, vẫn cứ điên đảo, vẫn cứ chấp trước. Như vậy, chẳng phải là cô phụ một phen khổ tâm của Bồ Tát chăng? Chúng ta người tu đạo, phải mau hồi đầu, cải ác hướng thiện, nghe lời dạy của Bồ Tát. Toàn bộ Kinh Hoa Nghiêm Đại Phương Quảng Phật đều nói về đạo lý tu Bồ Tát đạo, độ hoá chúng sanh. Nếu chúng ta như Pháp thực hành một câu, một bài kệ, thì công đức vô lượng, thọ không hết. Ưa thích Phật Pháp, hướng về Phật Pháp, chuyên tâm nhất chí để nghĩ nhớ. Tức cũng là đọc tụng Kinh Hoa Nghiêm Đại Phương Quảng Phật, hoặc đọc tụng Kinh Đại Phật Đảnh Thủ Lăng Nghiêm, hoặc đọc tụng Kinh Diệu Pháp Liên Hoa, hoặc đọc tụng Kinh Kim Cang Bát Nhã, chỉ cần chuyên tâm để tụng, thì nhất định sẽ thuộc lòng. Tuy thuộc lòng, nhưng vẫn phải y Pháp tu hành, bằng không, cũng giống như ca hát, không có lợi ích gì. Ví như trong Kinh nói: “Không sát sinh, không trộm cắp, không tà dâm, không nói dối, không uống rượu”. Đây là năm giới lớn căn bản. Phàm là Phật giáo đồ, đều phải giữ gìn, không được phạm giới, song có người biết rõ mà cố phạm, như vậy lại có ích gì?  Do đó: “Tri hành hợp nhất”, mới có lợi ích. Cho nên đối với Pháp của chư Phật nói, chẳng những phải nghĩ nhớ, mà còn phải tu tập, còn phải an trụ.

“Chúng ta mỗi ngày nghe Kinh Hoa Nghiêm Đại Phương Quảng Phật, ai thân tâm thanh tịnh, chẳng có nhiễm ô, thì người đó thấy được quang minh của Phật. Vì quang minh của Phật chiếu khắp, chỉ cần người có căn lành, thì bất cứ lúc nào cũng đều có cơ hội thấy được quang minh của Phật. Nếu vọng tưởng lăn xăn, tà kiến đa đoan, thì sẽ không thấy được quang minh của Phật.”

“Nếu có người nào nghe được bộ Kinh Hoa Nghiêm Pháp kỳ diệu ít có này, thì nhất định hay sinh tâm hoan hỷ. Vì đạo lý của Bộ Kinh này vừa viên dung vừa tự tại. Cảnh giới của bộ Kinh này, trùng trùng vô tận, vô tận trùng trùng. Nghe được Pháp này, thì sẽ mau chóng dứt trừ lưới nghi hoặc. Tại sao chúng ta có tâm tham, tâm sân, tâm si? Vì không được nghe Phật Pháp. Muốn chẳng còn tâm ba độc, thì hãy mau buông xả tất cả, chân thật đến học Phật Pháp. Cho dù không mặc y áo, không ăn cơm, không ngủ nghỉ, cũng phải học Phật Pháp. Tại sao? Vì y áo, ăn cơm, ngủ nghỉ, là sự hưởng thụ tạm thời. Nhưng học Phật Pháp, có thể đắc được an vui vĩnh viễn, đó mới là an vui chân chánh.”

“Các vị Phật tử! Nếu như có vị Bồ Tát, trong vô lượng trăm ngàn ức na do tha kiếp, tu Pháp lục độ ba la mật, tu tập ba mươi bảy Pháp Bồ Đề phần. Nếu không nghe qua Pháp môn đại oai đức không nghĩ bàn này của Như Lai. Hoặc đã nghe rồi, mà không sinh tâm tin, không hiểu nghĩa lý của Kinh, cũng không tuỳ thuận, cũng không ngộ nhập, thì không phải là một vị Bồ Tát chân thật, cũng không thể sinh vào nhà Như Lai.”

“Nếu nghe được Pháp môn trí huệ không chướng, không ngại, vô lượng không thể nghĩ bàn này của Như Lai. Nghe rồi, bèn sinh tâm tin hiểu, sau đó tuỳ thuận ngộ nhập Pháp môn này, thì nên biết người đó, nhất định sẽ được sinh vào nhà Như Lai. Tuỳ thuận tất cả cảnh giới của Như Lai, đầy đủ tất cả các Pháp môn của Bồ Tát, an trụ cảnh giới nhất thiết chủng trí, xa lìa tất cả các Pháp thế gian, sinh ra tất cả hạnh của Như Lai tu, thông đạt Pháp tánh của tất cả Bồ Tát. Đối với tự tại của Phật, tâm không nghi hoặc. Trụ nơi Pháp không thầy mà tự thông, vào sâu cảnh giới vô ngại của Như Lai.”

“Cảnh giới của Kinh Hoa Nghiêm, đa số là hiện ra ở trong định, cho nên thời thời vô cùng vô tận, đều là nhân duyên thị hiện. Chúng ta nghe Kinh đều nên biết tất cả cảnh giới này, đều ở trong định thuyết Pháp, trong định hiện ra, đây đều là không thể nghĩ bàn.”

“Một tiếng đầy đủ tất cả tiếng, một Pháp đầy đủ tất cả Pháp, một nghĩa đầy đủ tất cả nghĩa – đó là cảnh giới viên dung vô ngại của Kinh Hoa Nghiêm.”

“Mỗi chữ, mỗi câu, mỗi đoạn trong Kinh Hoa Nghiêm, đều bao hàm đạo lý thâm áo, ý nghĩa vô cùng vô tận, là đại bảo tàng lấy chẳng hết, dùng chẳng cạn, chẳng phải lời lẽ văn tự giải thích biểu đạt được. Cho nên nghiên cứu Phật Pháp, phải “Vào sâu Kinh tạng, trí huệ như biển.”

“Các vị chú ý! Học tập Phật Pháp, mục đích là cầu trí huệ. Phải ngày càng thông minh, không thể ngày càng hồ đồ. Có người càng học càng cống cao, càng tu càng ngã mạn. Đối với bạn hữu đồng tu biểu hiện ra vẻ ta đây. Những tư tưởng đó không thể được, nếu có những tư tưởng đó thì phải sớm sửa đổi, bằng không thì trong địa ngục sẽ có một phần của bạn. Có người nói: “Kinh văn của Kinh Hoa Nghiêm, nói tới nói lui, thật là không có ý nghĩa gì hết”. Đó là vì đức hạnh của bạn không đủ, căn lành không thâm sâu, mới có tư tưởng như thế. Nếu nghiệp chướng thanh tịnh, thì lúc nào nghe Kinh cũng như uống cam lồ. Tóm lại, người nghe Kinh mà ngủ, thì tự mình phải hồi quang phản chiếu, suy gẫm tại sao? Tất phải có nguyên nhân. Hành vi và tư tưởng của Bồ Tát khác với phàm phu chúng ta. Phàm phu chỉ biết có mình, chẳng biết có người khác. Song, Bồ Tát chỉ biết lợi ích chúng sanh, chẳng biết lợi ích chính mình. Phàm phu cho rằng Bồ Tát quá ngu. Có người nói: “Con người không ích kỷ, thì trời tru đất diệt”. Đó mới là biểu hiện không có từ bi. Người chân chánh học Phật Pháp, thì có thể vì Pháp quên mình, có tinh thần vô uý thí. Vì khiến cho tất cả chúng sanh, thấu hiểu thông đạt tất cả nghĩa lý chân thật, thảy đều thanh tịnh. Vì khiến cho tất cả chúng sanh, tất cả hạnh thù thắng, thảy đều thanh tịnh. Hành vi của chúng ta có lúc hợp lý, tức là thanh tịnh. Có lúc không hợp lý tức là không thanh tịnh. Thanh tịnh thuộc về Pháp trắng tịnh, không thanh tịnh thuộc về Pháp nhiễm ô. Hạnh Bồ Tát thì thanh tịnh.”

“Các vị đệ tử của Phật! Nên đọc tụng thọ trì bộ Kinh Hoa Nghiêm này, đừng có phóng dật, đừng có giải đãi. Dũng mãnh tinh tấn đến nghiên cứu bộ Kinh Hoa Nghiêm, lễ lạy Kinh Hoa Nghiêm, chắc chắn sẽ có cảnh giới không nghĩ bàn. Kinh Hoa Nghiêm là do Đức Phật Thích Ca khi ngồi dưới cội Bồ Đề, được Đại Phạm Thiên Vương thỉnh Pháp, trong vòng hai mươi mốt ngày, nói xong bộ Kinh Hoa Nghiêm này.”

“Chúng ta đang cùng nhau nghiên cứu Kinh Hoa Nghiêm, đây là căn lành đã gieo trong quá khứ. Tuy nhiên quốc tịch khác nhau, chủng tộc khác nhau, nhưng mọi người có duyên cùng nhau tu hành với nhau, đây là tiền nhân hậu quả. Phải cùng nhau nghiên cứu, cùng nhau thảo luận, không thể chướng ngại nhau, không thể đố kị nhau, phải y giáo phụng hành, phải y Pháp tu hành. Hiện tại giảng Kinh thuyết Pháp, người minh bạch nhiều thì đắc được nhiều lợi ích một chút. Người minh bạch ít thì đắc được lợi ích ít một chút, tóm lại, đều đắc được lợi ích. Dù là trẻ con ở trong Phật đường, tuy không hiểu Phật Pháp, nhưng cũng gieo xuống căn lành, tài bồi phước huệ.”

“Đạo lý giảng trong Kinh Hoa Nghiêm, đều là Pháp bình thường hằng ngày không lìa khỏi mỗi người. Không những Kinh Hoa Nghiêm như vậy, mà mỗi bộ Kinh đều không rời khỏi phạm vi hằng ngày qua hành vi động tác của chúng ta. Nếu đạo lý nói trong Kinh điển chẳng có quan hệ gì với đời sống sinh hoạt hằng ngày của chúng ta, thì Đức Phật chẳng nói Kinh đó. Kinh điển của Đức Phật nói, là muốn trợ giúp mỗi người có đời sống chánh thường tốt đẹp và rất có quy củ. Cho nên Đức Phật nói tất cả Pháp môn, giảng tất cả nghĩa Kinh, đều chỉ dẫn chúng ta hướng con đường Chánh mà tiến về trước. Song, chúng ta phải chịu đi tới thì mới có sự hữu dụng. Nếu chúng ta chỉ biết có Kinh điển mà không y chiếu theo trong nghĩa Kinh tu hành, thì hằng ngày nghe Kinh, nghe đến tám vạn đại kiếp, cũng giống như không nghe. Chúng ta chỉ nghe thôi chưa đủ, nếu khi nghe mà hôn trầm, nghe mà ngủ gà ngủ gật, thì đó chẳng phải là có mắt không thấy Tỳ Lô Giá Na, có tai không nghe giáo lý viên đốn chăng? Tôi thường nói với mọi người, khi nghe Kinh, bất luận là ai, trước hết đừng có ngủ; nếu ngủ thì có mắt cũng không thấy được, có tai cũng không nghe được, nhưng vẫn có người không chịu nghe. Thứ hai là đừng có nằm mộng, trong mộng ném Kinh Hoa Nghiêm lên chín tầng mây, do dị tánh của mỗi người đi vào trong cảnh mộng; khi tỉnh mộng thì vẫn không ngừng đi tìm cảnh giới trong mộng. Như ở đây giảng Kinh rất hay, nhưng chẳng có thọ dụng gì đối với bạn. Nếu không ngủ, không nằm mộng, thì nghe Kinh sẽ đắc được lợi ích, trở về nhà vẫn suy gẫm kỹ càng, lãnh hội được vị Pháp ở trong Kinh, như vậy mới thọ ích được không ít.”

“Bồ Tát đặc biệt nhấn mạnh về lợi ích của sự nghe Pháp. Muốn chúng sanh thường nghe Phật Pháp, có thể sẽ thấu hiểu đạo lý chân thật của chư Phật nói, khai mở đại trí huệ. Thường gần gũi Tam Bảo, cúng dường Tam Bảo, khiến cho thân tâm an lạc, đắc được an ổn không thể nghĩ bàn, lại thường được người đời cung kính tin cậy ngưỡng mộ. Bồ Tát khổ nhọc như thế, khuyên chúng ta đi trên con đường chân chánh, khiến cho chúng ta có phước báo nghe Đại Thừa diệu Pháp vô thượng đệ nhất nghĩa đế – Hoa Nghiêm Pháp lớn, đó là nhân duyên lớn khó gặp được. Ðó cũng là căn lành của các vị đã tích tập nhiều đời rồi, mới có cơ duyên khó gặp này. Hy vọng các vị ngàn vạn đừng xem thường, đừng cho rằng hằng ngày nghe đều là lời lặp đi lặp lại, nói tới nói lui đều là đạo lý rất nông cạn, trẻ con đều biết, chúng ta sớm cũng đều đã hiểu. Phải đó, các vị sớm đã hiểu. Cổ nhân có nói: “Trẻ con ba tuổi đều hiểu được. Già tám mươi tuổi làm chưa xong”. Bạn đã hiểu đạo lý trong Kinh, nhưng bạn chẳng có thực hành, chẳng thiết thực đi làm, thì cũng giống như người không hiểu không biết. Tại sao chư Phật Bồ Tát không nhàm chán, nói đi nói lại, diễn nói giải thích tỉ mỉ, đưa ra ví dụ để thuyết minh? Là vì sợ rằng chúng sanh đời sau khinh thường lơ là, nghe qua rồi thôi. Giống như người có hai cái chân, hằng ngày muốn đi đây, đi kia, nhưng họ lại thật thà ngồi một chỗ bất động, thì bạn trách cứ ai? Chân không nghe lời chăng? Chúng ta đến nghe Kinh, là vì có tâm tin mới đến, nghe hiểu rõ đạo lý trong Kinh điển, thì chúng ta phải thực hành từng chút từng chút, từ từ y theo lý mà làm, học “tinh thần hy sinh” của Bồ Tát xả mình vì người, đó mới là chân chánh minh bạch Phật Pháp, hiểu rõ Phật Pháp, đó mới là người chân chánh cầu Phật đạo, một Phật giáo đồ thành thật muốn học Phật Pháp, hy vọng các vị đừng xem thường, bỏ qua cơ duyên trên.”

“Các vị Phật tử! Bộ Kinh điển này là Pháp môn Đại Thừa, nghĩa là Kinh Hoa Nghiêm Đại Phương Quảng Phật. Bộ Kinh điển này trân quý giống như châu báu, danh quý cũng giống như bảy báu của Chuyển Luân Thánh Vương. Chỉ có Bồ Tát mới nhìn thấy được Kinh này, còn các chúng sanh khác và hàng nhị thừa không thể nào nhìn thấy được. Chỉ có đệ tử chân chánh của Như Lai Pháp Vương, sinh vào nhà Như Lai, có đức tướng Như Lai, đầy đủ tất cả căn lành, mới đắc được. Các vị Phật tử! Nếu như không có những đệ tử chân chánh của Phật, thì Pháp môn Đại Thừa này, chẳng bao lâu sẽ diệt mất. Tại sao? Vì tất cả hàng nhị thừa chẳng nghe Kinh Hoa Nghiêm Đại Phương Quảng Phật này, hà huống là thọ trì, càng không thể đọc tụng hoặc biên chép, cũng không thể phân biệt giải nói. Do đó có câu: “Có mắt chẳng thấy Tỳ Lô Giá Na, Có tai chẳng nghe giáo viên đốn”. Hàng nhị thừa tuy cũng ở trong Pháp hội Hoa Nghiêm, nhưng như mù như điếc. Chỉ có các đại Bồ Tát mới có thể thọ trì, đọc tụng, biên chép, phân biệt giải nói bộ Kinh điển Đại Thừa này. Bởi vậy, cho nên đại Bồ Tát nghe được Pháp môn này, nên sinh tâm đại hoan hỉ. Dùng tâm tôn trọng, cung kính đảnh lễ thọ trì bộ Kinh này. Tại sao? Vì đại Bồ Tát tin ưa Kinh Hoa Nghiêm Đại Phương Quảng Phật này, sớm sẽ chứng được A Nậu Đa La Tam Miệu Tam Bồ Đề, tức là Vô Thượng Chánh Đẳng Chánh Giác.”

“Hằng ngày chúng ta nghe Kinh Hoa Nghiêm ở đây, nếu không y chiếu đạo lý Kinh văn mà thực hành, thì cũng giống như không nghe. Dù nghe được một câu Kinh, hoặc một bài kệ, mà có thể y Pháp tu hành, thì được Pháp ích, cũng giống như hằng ngày nghe Kinh. Do đó, nghe mà chẳng hành, giống như không nghe, còn cách xa Đạo một đoạn đường dài. Bộ Kinh Hoa Nghiêm Đại Phương Quảng Phật này, là Kinh Pháp Giới, do đó có câu: “Vô bất tùng thử Pháp giới lưu. Vô bất hoàn quy thử Pháp giới”. Nghĩa là: Tất cả đều từ Pháp giới này mà ra. Hết thảy đều trở về Pháp giới này”. Cũng có thể nói là Kinh Hư Không. Tại sao phải nói như vậy? Vì tận hư không khắp Pháp giới, chẳng có một nơi nào chẳng phải là chỗ Kinh Hoa Nghiêm ở đó. Kinh Hoa Nghiêm ở tại chỗ nào, thì Phật ở tại chỗ đó, Pháp ở tại chỗ đó, hiền Thánh Tăng ở tại chỗ đó. Cho nên, lúc ban đầu khi Đức Phật Thích Ca thành Đạo dưới cội Bồ Đề, trước hết nói Kinh Hoa Nghiêm, vì tất cả Pháp thân Đại Sĩ mà nói, chẳng phải vì người nhị thừa nói. Người nhị thừa: “Có mắt chẳng thấy Tỳ Lô Giá Na, có tai chẳng nghe giáo viên đốn”. Tại sao có hiện tượng này? Vì tâm lượng của người nhị thừa quá hẹp hòi, không thể tiếp thọ Pháp môn rộng lớn vô thượng xả mình vì người này. Bộ Kinh này còn gọi là Kinh Không Thể Nghĩ Bàn, vì cảnh giới diệu không thể tả, chẳng phải cảnh giới tâm của một số người nghĩ bàn được. Sau khi Phật vào Niết Bàn rồi, tôn giả Đại Ca Diếp, tôn giả A Nan, tôn giả Ưu Ba Ly, cả thảy năm trăm người, ở trong động Thất Diệp núi Linh Thứu kết tập Kinh điển tiểu thừa. Bồ Tát Văn Thù, Bồ Tát Di Lặc, và tôn giả A Nan, cùng với các đại Bồ Tát ở trong núi Thiết Vi kết tập Kinh điển Đại Thừa. Kinh này kết tập rồi, vì nhân duyên lưu thông chưa thành thục, nên để ở tại thư viện dưới Long cung, để cho Long Vương giữ gìn bộ Kinh này. Phật diệt độ bảy trăm năm sau, Bồ Tát Long Thọ (Tây Thiên tổ thứ mười bốn) đến Long cung đọc tụng bộ Kinh này, thời gian ba ngày thì thuộc lòng nhớ hết bộ Kinh (có mười vạn bài kệ), trở về nhân gian, viết ra hết không sót một chữ nào, trở thành bộ Kinh Không Thể Nghĩ Bàn, từ đó lưu thông trên thế gian. Hôm nay chúng ta gặp được bộ Kinh Hoa Nghiêm này, nghe được bộ Kinh Hoa Nghiêm này, nên cảm kích ân điển của Bồ Tát Long Thọ.”

“Theo truyền thuyết Ấn Ðộ, có người tụng Kinh Hoa Nghiêm, nước rửa tay, hoặc rửa mặt, tát lên đất. Nếu kiến hoặc côn trùng bị nước tưới đến thì lập tức được vãng sinh về cõi trời. Do đó đủ thấy, công đức đọc tụng Kinh Hoa Nghiêm thật là diệu không thể tả!”

“Hiện tại kể về câu chuyện vào đời Ðường Tống Văn Minh nguyên niên (năm 684 tây lịch), có người xuất gia tên là Vương Minh Cán, là người Lạc Dương. Tuy xuất gia tu hành, nhưng chẳng có giới hạnh, lại chẳng tu việc thiện. Một ngày nọ, do bệnh mà qua đời, bị hai con quỷ vô thường dẫn đến trước cửa địa ngục. Ông ta gặp một vị hòa thượng (Bồ Tát Ðịa Tạng) dạy ông ta một bài kệ:  “Nếu ai muốn biết rõ. Tất cả Phật ba đời. Hãy quán sát như vầy. Tâm tạo các Như Lai.’’  Khiến cho ông ta tụng niệm, cho nên thoát khỏi khổ địa ngục. Do đó, ông ta chuyên tâm tụng niệm, lúc đến điện Diêm Vương, thì vua Diêm Vương thấy ông ta trên đầu phóng quang, bèn hỏi ông ta: ‘’Ông lúc sinh tiền làm những công đức gì?‘’ – Ðáp: ‘’Tôi chỉ niệm bài kệ bốn câu.’’ – Vua Diêm Vương lại hỏi: ‘’Bốn câu gì? Niệm cho tôi nghe thử xem‘’. Ông ta đọc lên bài kệ đó, thì nơi nào nghe được, phàm là người thọ khổ, đều được giải thoát. Vua Diêm Vương vì thấy ông ta có công đức này, bèn cho ông ta trở lại dương thế, tuyên nói bài kệ này. Dương Minh Cán chết rồi ba ngày sau lại sống dậy, nhớ rõ bài kệ này, bèn hỏi Pháp sư Tăng Ðịnh ở chùa Không Quán rằng, bài kệ này ở trong Kinh nào? Thì tìm thấy ở trong Kinh Hoa Nghiêm. Các bạn hãy nghĩ xem, chỉ niệm một bài kệ của Kinh Hoa Nghiêm mà có công đức lớn như thế; nếu niệm tụng toàn bộ bài kệ trong Kinh, thì đương nhiên có công đức không thể nghĩ bàn!”

“Hiện tại ở Hương Cảng có Hòa Thượng Thọ Dã, Ngài ở am tranh nơi Ngũ Đài Sơn, từng làm Phương Trượng chùa Bồ-đề ở Thượng Hải, ở Việt Nam Ngài cũng xây dựng một ngôi chùa rất lớn. Khi Việt Nam có chiến tranh, Ngài trở lại Hương Cảng. Ngài tự chích máu ở đầu lưỡi của mình để chép xong bộ Kinh Hoa Nghiêm, mỗi chữ lớn đến khoảng 2 inches (5,8cm). Ngài chuyên tụng Kinh Hoa Nghiêm, chuyên lễ bái Kinh Hoa Nghiêm, chuyên tu tập Kinh Hoa Nghiêm.  Đó cũng là một dạng cảnh giới không thể nghĩ bàn của Bồ-tát.”

“Bộ Kinh Hoa Nghiêm Đại Phương Quảng Phật này, là vua trong vua, là bộ Kinh dài nhất trong Kinh điển Đại Thừa mà Đức Phật nói, nhưng thời gian nói không dài quá, chỉ trong hai mươi mốt ngày thì Đức Phật Thích Ca Mâu Ni nói xong bộ Kinh Hoa Nghiêm này. Đức Phật Thích Ca Mâu Ni nói xong Kinh Hoa Nghiêm, mà bộ Kinh này vẫn không tồn tại trên thế gian, dù ở Ấn Độ cũng không có, là do bị Long Vương thỉnh xuống Long cung cúng dường. Sáu trăm năm sau khi Đức Phật vào Niết Bàn, có một vị Bồ Tát tên là Long Thọ, thông minh tuyệt đỉnh, đọc hết tất cả Kinh điển, văn chương, luận nghị của thế gian, bèn phát tâm xuống Long cung xem Tạng Kinh. Trong Long cung Ngài đọc được bộ Kinh Hoa Nghiêm. Kinh Hoa Nghiêm có 3 quyển – quyển thượng, quyển trung, và quyển hạ. Quyển thượng có số bài kệ nhiều như số cát sông Hằng ba ngàn đại thiên thế giới. Số hạt bụi của một thế giới đã vô lượng vô biên, hà huống là số hạt bụi đại thiên thế giới, số mục càng lớn hơn nhiều. Thế nào là đại thiên thế giới? Tức là một núi Tu Di, một mặt trời, mặt trăng, là một thế giới. Tích tụ thành một ngàn núi Tu Di, một ngàn mặt trời, mặt trăng, tức là một tiểu thiên thế giới. Lại tích tụ một ngàn tiểu thiên thế giới, tức là một trung thiên thế giới. Lại tích tụ một ngàn trung thiên thế giới, tức là một đại thiên thế giới. Số hạt bụi trong một ngàn đại thiên thế giới, bạn hãy nghĩ xem có bao nhiêu? Không thể nào tính đếm biết được số mục là bao nhiêu, hà huống hiện tại, số bài kệ nhiều như số hạt bụi ba ngàn đại thiên thế giới, càng không thể nào biết được số mục. Kinh Hoa Nghiêm quyển thượng có bao nhiêu phẩm? Có phẩm nhiều như số hạt bụi một bốn thiên hạ. Một bốn thiên hạ là Nam Thiệm Bộ Châu, Đông Thắng Thần Châu, Tây Ngưu Hoá Châu, Bắc Câu Lư Châu, bốn châu này hợp lại, thêm núi Tu Di. Quyển trung có bốn mươi chín vạn tám ngàn tám trăm bài kệ, một ngàn hai trăm phẩm. Quyển hạ có mười vạn bài kệ, bốn mươi tám phẩm. Bồ Tát Long Thọ đọc thuộc lòng quyển hạ, trở lại Ấn Độ rồi biên chép ra. Từ Ấn Độ truyền vào Trung Quốc có tám mươi quyển, ba mươi chín phẩm, còn có mười một phẩm chưa truyền vào Trung Quốc. Kinh Hoa Nghiêm có bảy nơi chín hội, tức là giảng nói tại bảy nơi, tổng cộng có chín Pháp hội. Trong Phật giáo, nếu thấu hiểu Kinh Hoa Nghiêm, thì sẽ đắc được toàn thân của Phật. Nếu minh bạch Kinh Lăng Nghiêm, thì minh bạch được đảnh của Phật. Nếu minh bạch được Kinh Pháp Hoa, thì minh bạch được thân của Phật, nhưng đây vẫn chưa hoàn toàn. Nếu dung hội quán thông được đạo lý của Kinh Hoa Nghiêm, thì sẽ minh bạch được toàn thân và huệ mạng của Phật. Kinh Hoa Nghiêm ví như biển cả, còn những Kinh khác như những dòng sông. Dòng sông làm sao sánh được với biển cả. Hiện tại trên thế giới giảng giải Kinh Hoa Nghiêm rất ít, lại rất ít. Có người học Phật Pháp cả đời, mà tựa đề Kinh Hoa Nghiêm cũng chưa từng nghe qua, thật là đáng thương xót. Bộ Kinh Hoa Nghiêm này, đừng nói là giảng, dù đọc qua một lần cũng rất ít người đọc. Đọc nhanh qua một lần cũng phải mất hai mươi mốt ngày. Kinh Hoa Nghiêm bảy nơi chín hội có một bài kệ rằng: « Bồ Đề Tràng xuất cửu Thệ Đa. Ba bốn đao đáo cập Dạ Ma. Phổ Quang Minh điện nhị thất bát. Tha Hoá Đâu Suất ngũ lục qua ».  Ban đầu Đức Phật thành đạo ở tại Bồ Đề đạo tràng, tức là ngồi ở dưới cội Bồ Đề tuyên nói Kinh Hoa Nghiêm sáu phẩm, mười một quyển. Hội thứ hai ở tại Điện Phổ Quang Minh, nói sáu phẩm, bốn quyển. Hội thứ ba tại cung trời Đao Lợi, nói sáu phẩm, ba quyển. Hội thứ tư tại cung trời Dạ Ma, nói bốn phẩm, ba quyển. Hội thứ năm tại cung trời Đâu Suất, nói ba phẩm, mười hai quyển. Hội thứ sáu tại cõi trời Tha Hoá, nói một phẩm, sáu quyển. Hội thứ bảy tại điện Phổ Quang Minh, nói mười một phẩm, mười ba quyển. Hội thứ tám cũng tại điện Phổ Quang Minh, nói một phẩm, bảy quyển. Hội thứ chín tại rừng Thệ Đa, nói một phẩm, hai mươi mốt quyển. Thế nào là rừng Thệ Đa? Rừng Thệ Đa là phần tràng. Quyển hạ Kinh Hoa Nghiêm gồm có bốn vạn năm ngàn bài kệ truyền đến Trung Quốc, còn có năm vạn năm ngàn bài kệ chín phẩm, chưa dịch sang tiếng Tàu, chưa được truyền vào Trung Quốc. Tuy không đầy đủ, nhưng phần mở đầu, phần chánh tông, và phần lưu thông tương đối đầy đủ. Cho nên khi Ngài Thanh Lương quốc sư hoằng dương Kinh Hoa Nghiêm, thì cho rằng bộ Kinh này có thể làm toàn Kinh. Ngài Thanh Lương quốc sư là hoá thân của Bồ Tát Hoa Nghiêm, Ngài chuyên giảng Kinh Hoa Nghiêm. Ngài Thanh Lương quốc sư tên là Trừng Quán, tự là Đại Hưu, người Hội Kê, tên đời là Hạ Hậu Thị, sinh vào thời Đường Huyền Tông khai nguyên niên Mậu Dần. Thân dài chín thước bốn tấc, hai tay dài quá gối, có bốn mươi cái răng, con mắt nửa đêm phóng quang. Lúc Kiến Trung năm thứ tư, viết Hoa Nghiêm sớ sao, đáng ghi chép nổi tiếng nhất là ghi chú trong Kinh Hoa Nghiêm. Lúc trước khi viết, trước hết Ngài cầu Hoa Nghiêm Hải Hội Bồ Tát gia bị, trợ giúp cho Ngài hoàn thành sứ mạng. Đêm đó, Ngài mộng thấy một toà núi lớn cao vạn trượng, ánh sáng màu vàng rực rỡ, chiếu sáng trời đất, ý liền biết đây là quang minh chiếu khắp. Từ đó ghi chú Hoa Nghiêm sớ sao càng phấn chấn tinh thần, không còn suy nghĩ gì hết, bốn năm sau hoàn thành. Đêm sau mộng thấy mình biến thành một con rồng vàng, lại hoá thành hàng ngàn hàng vạn con rồng, nhiều vô lượng vô biên, bay đến các thế giới khác. Đây là cảnh giới Hoa Nghiêm, một số người nói đây là ý nghĩa biểu thị sự lưu thông. Ngài Thanh Lương Quốc Sư trải qua chín triều đại, làm thầy của bảy vị hoàng đế. Sau khi viên tịch, có vị sư người Ấn Độ đến Trung Quốc, giữa đường gặp hai vị đồng tử mặc đồ xanh, bèn hỏi rằng: – « Đang đi đâu, làm gì vậy »? – Đồng tử đáp: « Đến Trung Quốc thỉnh răng nanh của Bồ Tát Hoa Nghiêm đem về điện Văn Thù ở Ấn Độ để cúng dường ». Vị Sư đó đến Trung Quốc, rồi tâu với vị hoàng đế chuyện vừa rồi, vua bèn kiểm tra lại xác của Ngài Thanh Lương quốc sư, thì phát hiện trong miệng của Ngài thiếu một cái răng nanh. Đây là cảnh giới diệu không thể tả, Bồ Tát Hoa Nghiêm cũng đến Trung Quốc, cho nên Ngài có hiện tượng đặc biệt. Y cứ vào sự phán quyết của Ngài Thanh Lương quốc sư, thì năm quyển đầu của Kinh Hoa Nghiêm này là phần mở đầu, năm mươi lăm quyển kế tiếp là phần chánh tông, mười chín quyển sau là phần lưu thông. Tuy bộ Kinh này không đầy đủ hoàn toàn, nhưng đã có phần mở đầu, phần chánh tông, và phần lưu thông. Ở Trung Quốc hoằng dương Kinh Hoa Nghiêm đều là đại Bồ Tát. Nếu chẳng phải có cảnh giới của Bồ Tát, thì không thể giảng nói cảnh giới của Hoa Nghiêm, mà cảnh giới Hoa Nghiêm là diệu trong diệu, huyền trong huyền, không thể nghĩ bàn! Trước khi giảng Kinh nghe Kinh, trước hết phải nhận thức bộ Kinh này là Đại Thừa, hoặc là tiểu thừa. Có một câu chuyện liên quan đến việc tiểu thừa, Đại Thừa. Ở Ấn Độ có vị Thế Thân Bồ Tát và Vô Trước Bồ Tát, hai vị này là hai anh em. Thế Thân Bồ Tát tu học theo giáo lý tiểu thừa, còn Vô Trước Bồ Tát thì tu học theo giáo lý Đại Thừa. Ngài Thế Thân Bồ Tát rất là thông minh, Ngài Vô Trước nghĩ muốn tìm cách độ người em là Ngài Thế Thân tin theo Pháp Đại Thừa, bèn nghĩ ra một Pháp môn phương tiện, đó là cố ý giả bệnh, người em nghe tin bèn đến thăm người anh bị bệnh. Người em đến rồi, người anh nói: « Em ơi, anh bị bệnh sắp chết rồi, em có thể tụng cho anh nghe Kinh Đại Thừa được không »? Người em vốn chẳng muốn, nhưng vì muốn làm mãn nguyện yêu cầu lần cuối của anh mình, bèn nhận lời đọc Kinh Đại Thừa. Khi đọc đến Kinh Hoa Nghiêm, thì Ngài càng đọc càng cảm thấy ý nghĩa thật không thể nghĩ bàn, biết cảnh giới Kinh Hoa Nghiêm diệu không thể tả, như mặt trời ở trong hư không chiếu khắp vạn vật. Ngài biết mình đã sai lầm, bèn kêu người đem bảo kiếm đến, muốn cắt lưỡi của mình xuống. Ngài cảm thấy trước kia dùng lưỡi để khen ngợi Pháp tiểu thừa mà phỉ báng Kinh Đại Thừa, cho nên muốn cắt lưỡi để chuộc tội. Người anh của Ngài bèn nói: « Không cần phải cắt lưỡi, bây giờ em có thể dùng lưỡi của em để khen ngợi Pháp Đại Thừa ». Ngài Thế Thân Bồ Tát nghe rồi cảm thấy rất có lý, bèn vào núi tu hành học tập Kinh Hoa Nghiêm Đại Thừa, tạo thành một bộ Thập Địa luận. Khi bộ luận đó hoàn thành, đại địa chấn động, trong miệng phóng quang. – Ông vua bèn đến hỏi Ngài rằng: « Có phải Ngài chứng được quả A la hán chăng »? – Ngài Thế Thân Bồ Tát đáp: « Do lúc tuổi còn trẻ, tu học tiểu thừa mà phỉ báng Đại Thừa, bây giờ sửa lỗi tu học Kinh Hoa Nghiêm, tạo thành một bộ Thập Địa luận, do đó mà đại địa chấn động, trong miệng phóng quang, chứ chẳng phải là chứng quả ». Ông vua nói: « Nguyên lai Kinh Hoa Nghiêm vi diệu như thế ư!»

“Người dịch tám mươi quyển đầu của bộ Kinh Hoa Nghiêm này là Pháp sư Thật-xoa-nan-đà. Thật-xoa-nan-đà là phiên âm tiếng Phạn, dịch là Hỷ Học, nghĩa là hoan hỷ học tập. Ngài dịch bộ Kinh Hoa Nghiêm từ tiếng Phạn sang tiếng Hoa, sau đó Ngài giảng giải; khi giảng đến chỗ “thế giới số như vi trần” thì giảng đường nơi Ngài thuyết giảng và đại địa đều chấn động. Cũng thế, khi Ngài mới khởi/bắt đầu dịch bộ Kinh Hoa Nghiêm, thì Đường triều Võ Tắc Thiên, còn gọi là Thiên Hậu, mộng thấy trời mưa cam lộ. Đến ngày hôm sau quả nhiên trời mưa cam lộ, nước mưa mang toàn vị ngọt, đây tượng trưng cho việc phiên dịch bộ Kinh Hoa Nghiêm là vô cùng quan trọng; cho nên sau khi phiên dịch xong, lúc giảng giải thì đại địa “chấn động sáu cách” (lục chủng chấn động).  Võ Tắc Thiên liền phê một chiếu thư, tán thán công đức của Pháp sư Thật-xoa-nan-đà. Cho nên, cảnh giới bất khả tư nghì của Kinh Hoa Nghiêm thì rất nhiều, rất nhiều. Nhiều lắm! Nhất ngôn nan tận, một lời khó có thể nói hết.”

“Bộ Kinh Hoa Nghiêm Đại Phương Quảng Phật này, bắt đầu giảng vào tháng 6 năm 1971, đã giảng hơn tám năm, đến hôm nay là ngày 09 tháng 09 năm 1979, mới giảng xong Kinh Hoa Nghiêm. Hôm nay đem công đức giảng Kinh Hoa Nghiêm, hồi hướng cho Pháp giới chúng sanh, hồi hướng cho hết thảy chúng sanh đến nghe Kinh Hoa Nghiêm, hồi hướng cho tất cả chúng sanh hộ trì Pháp hội Kinh Hoa Nghiêm. Nguyện Pháp giới hữu tình, đồng viên chủng trí, đều cùng thành Phật Đạo.”